از ابتدای تاریخ فیلمسازی همیشه توجه به عمق تاریک یا روشن شخصیتهای انسانی مورد توجه و علاقهی بییندگان بوده که تبدیل این ویژگی به ژانر روانشناسی کاملا قابل درک است.
به قول ژان لوک گدار:
هنر تنها با آنچه از پنهانترین بخش وجود ما آشکار میکنید، ما را به آن جذب میکند.
چه جوری فیلم روانشناسی پیدا کنید
بسیاری فیلمها بر اساس ژانر سوم یا چهارم ممکن است روانشناسی نوشته شده اما اصلا روانشناسی نباشند. پس سوالی که بسیاری دنبال کنندگان ژانر روانشناسی دارند این است که: چهطور فیلم روانشناسی خوب پیدا کنم؟
برای اینکه بتواند فیلم روانشناسی پیدا کنید که واقعا کمک کننده و روشنکننده بخشی از وجودتان باشد ( ویژگی که فیلمهای روانشناسی غالبا از آن برخودار هستند) باید از منابع معتبر استفاده کنید.
این کار برای دانشجویان روانشناسی یا خود روانشناسان که گروههای متعدد دوستی در همین حوزه دارند، کار به مراتب آسان تری است.
حالا ما هم به عنوان نویسندگان روانشناس رزیک به شما از لیستهای جهانی و ایرانی فیلمهای روانشناسی معتبر و جالب را معرفی خواهیم کرد.
معرفی بهترین فیلم های روانشناسی: عمیق و انگیزشی
در معرفی فیلم های روانشناسی به دو بخش در تاریخ سینما میپردازیم:
- فیلم روانشناسی خارجی
- فیلمهای ایرانی با ژانر روانشناسی
3 فیلم روانشناسی خارجی
در این لیست سری به پیشنهادات اساتید دانشگاه سنت لئو میزنیم:
-
12مرد خشمگین / 12angry men
سال تولید: 1957
بازیگران: Henry Fonda, John fiedler
دلیل انتخاب: فیلم دوازده مرد خشمگین راجع به دادگاهی برای تصمیم به قصاص یک نوجوان به اتهام قتل است.
12 هیئت منصفه در اتاقی که انگار از قبل تصمیم گرفته شده تا نوجوان را قاتل اعلام کنند، گرد هم آمده اند اما با نظر رد یکی از اعضا همهچیز به هم میریزد.
عناوین بسیاری از روانشناسی اجتماعی در فیلم 12Angry Men از جمله رهبری، متقاعد کردن، هنجار های کلیشهای و مقاومت روانی به نمایش گذاشته شده.
-
ذهن زیبا / A Beautiful mind
سال ساخت:2001
بازیگران: Russell Crowe, Ed harris
یکی از معروفترین فیلمهای روانشناسی بدون شک ذهن زیبا است.
اگر هنوز صبر کردهاید زمان آن رسیده که یک شانس به این فیلم بدهید چرا که دربارهی موضوعات اساسی روانشناسی صحبت میکند از جمله:
اختلالات حاد مانند اسکیزوفرنی، اهمیت حمایت اجتماعی، رنجهایی که فرد مبتلا به مشکلات روانی هر روز با آن دست و پنجه نرم میکند را با بازی راسل کرو که یک استاد دانشگاه است نشان میدهد.
-
3)کافی / Enough
سال ساخت:2002
بازیگران:Jennifer Lopez , Billy Campbell
دلیل انتخاب فیلمِ کافی:
در این فیلم به تقابل روانی و جسمی در خانهای با تکنیکهای تاریک پرداخته شده.
مرد که بعد از سال اول ازدواج، کنترلگری و رفتارهای بیمار روانی را از خود نشان میدهد موجب شده همسرش برای جان سالم به در بردن خود و فرزندش دفاع شخصی یاد بگیرد.
این فیلم منبع خوبی به عنوان یک فیلم روانشناسی خارجی است که به چهطور زندگی در فضای متشنج خانه تاثیراتی بر فعل و انفعالات و سلامت اعضای دیگر خانه میگذارد.
همینطور فیلم enough منبع خوبی برای شجاعت در برابر ظلم و مراجع قدرت است که به نظر میرسد قدرتشان هرگز تمام نخواهد شد اما جنیفر در این فیلم روی تازهای از قدرت نهفته که در هر کسی وجود دارد را نشان میدهد.
3 فیلم روانشناسی ایرانی

-
رستگاری در 28 دقیقه
سال انتشار: 1384
بازیگران: شهاب حسینی ، بهرام رادان
یکی از بهترین نمونههای سایکوپات در زندگی واقعی ، فیلم روانشناسی ایرانی رستگاری در 28 دقیقه با بازی شهاب حسینی و بهرام رادان است.
در این فیلم ماجرای فردی را نشان میدهد که با قصد قتل وارد ماجرا میشود و بعد زندگی و افراد بیهنجاری که دور او را گرفتهاند همه چیز را کم کم منطقی میکنند و شاید هر کدام از ما در ته ذهنمان به او حق هم بدهیم.
فیلم روانشناسی ایرانی رستگاری در بیست و هشت دقیقه ، اهمیت روانشناسی اجتماعی را مطرح و اینکه افرادی که دور و بر شما زندگی میکنند تا چه اندازه سلامت روان شما را تحت تاثیر قرار میدهند، نشان میدهد.
-
قرمز
سال ساخت:1377
بازیگران :
زندگی با اختلال شخصیت پارانویا یکی از طاقتفرسا ترین روابط است؛ قرمز به خوبی چنین جملهای را اثبات میکند.
در بسیاری اختلالات همچون سایکوپات ، اسکیزوتایپال یا ضد اجتماعی فراد تمایلی حتی به ازدواج ندارند اما پارانویا اتفاقا ازدواج میکند و افکار خیانت شدیدی که متوجه طرف مقابل است، زندگی هر دو را تاریک میکند.
این فیلم در دههی هفتاد ایران نمایشی آوانگارد از یک زن مستقل، پولدار و شاغل است که اگرچه همسرش ادعای عاشقی میکند اما با پارانویا او را از زندگی زناشویی خسته کرده و هدیه تهرانی ( در نقش هستی) طلاق میخواهد.

-
فیلم سنتوری
سال ساخت: 1385
بازیگران: بهرام رادان، گلشیفته فراهانی
بدون شک اثری پرطرفدار تر از سنتوری در ژانر اجتماعی، عاشقانه، روانشناسی در ایران به تصویر درنیامده.
سننتوری نمایانگر تاثیرات فشار اقتصادی، نبود حمایت و ازموش اجتماعی و اختلال مصرف مواد است؛ که جزو معدود فیلمهایی با سکانسهای کاملا بیپروا و صادقانه است.
سنتوری نمودی از عشق و تعهد که با اعتیاد مردان و زنان جامعه ایرانی چهطور به هم میریزد را نمایش میدهد.
بهترین فیلم های روانشناسی انگیزشی
فیلمهای روانشناسی انگیزشی یکی از مهمترین منابع برای آشتی، مهربانی و مورد دلرحمی قرار دادن خود و عزیزان است.
این داستانها معمولا بر اساس واقعیت و نه خیلی مهیج و تکان دهنده بلکه با هدف دیدگاهی نو و دریافت احساس فرصت دوباره ساخته شده.
حتی فیلمهای روانشناسی انگیزشی میتوانند دلخراش و ناراحت کننده و با توانایی برانگیختن احساس آشنا پنداری تصمیمات شما یا نگاهتان را عوض کنند.
در اینجا به 5 مورد از بهترین فیلم های روانشناسی انگیزشی میپردازیم:
-
28 روز / 28Days
سال ساخت: 2000
بازیگران: Sandra Bullock / Viggo Mortensen
چرا فیلم 28 روز: فیلم دربارهی زنی ستون نویس مجلهای در آمریکا است.
او به جای پرداخت جریمه یا زندانی شدن به خاطر دزدیدن لیموزین در عروسی خواهرش، به کمپ ترک الکل میرود.
ساندرا که تا کنون به الکلیسم خود اعتراف نکرده بود با دیدن افرادی که موفق به پذیرش، بازسازی شناختی ( فهمیدن اینکه پایان دنیا با الکلیسم آنها یکی نخواهد بود) و درک یکدیگر کردهاند، شروع به نگاه عمیق و درونی با خود کرد و سپس به درمان روی آورد.
- فیلم 28 days نمونه خوبی از تاثیر درمانهای گروهی برای تابو شکنی است.
- گروه درمانی های اعتیاد به الکل یا مواد مخدر از بهترین انواع درمان ها در این حوزه شناخته شده.
- همینطور این فیلم مهارتهای یک روانشناس خوب و تاثیر خدمات مشاوره را به درستی نشان میدهد.
-
نقطه کور / The Blind Side
سال تولید: 2009
بازیگران: Quinton Aaron / Sandra Bullock
دلیل پیشنهاد فیلم نقطه کور: این فیلم دربارهی به حزانت گرفتن پسری سیاهپوست توسط خانواده سفید پوست و حمایت آنها در ورزش بسکتبال این پسر جوان است.
عناوینی که میتوان در روانشناسی انگیزشی فیلم نقطه کور به آن اشاره کرد:
- نگاهی به فراتر از افکار قدیمی
- اهمیت تعامل؛ که تا چهاندازه میتواند برای هر دو طرف سودمند باشد. در فیلم زن و شوهر با تامین مالی مایکل او را به تیم ملی بسکتبال آمریکا رساندند و مایکل هم در مقابل دیدی باز و روشنتر به زندگی را نشانشان داد
- پل زدن بین شکاف فرهنگی و نژادی
4 فیلم روانشناسی برای دانشجویان روانشناسی
در این لیست فیلمهای کمتر پرداخته شده در ایران و شاید کمتر معروف در جهان اما به شدت ضروری برای دانشجویان روانشناسی آورده شده.
لیستی که مخصوص دانشجویان روانشناسی و هر کسی که میخواهد عمیقتر از فیلمهای معروف و کژوال را ببیند، اینجا گرد آوری شده:
1.رانندگی برای خانم دیزی / Driving Miss Daise
سال تولید: 1989
بازیگران :
دلیل انتخاب فیلم : در رانندگی برای خانم دیزی ماجرای زنی با بیماری مخدوشکننده حافظه یعنی آلزایمر را میبینیم که نمیتواند رانندگی کند و شخصی آفریقایی تبار توسط فرزندش استخدام میشود.
در فیلم رانندگی برای خانم دیزی، به بیماریهای تخریبگر حافظه و تاثیر آن بر روابط، احساس عشق و در نهایت غم روز افزون پرداخته میشود.
این فیلم خوبی برای روانشناسی سالمندان، درک بیماری و روابط در پیری و کهنسالی است و منبع غنی از لحاظ اجتماعات متفاوت دوران پیری است.

2.Good Will Hunting / ویل هانتیگ خوب
سال ساخت: 1997
بازیگران: Ben Affleck , Matt Damon , Robin Williams
دلیل انتخاب: در ابتدای فیلم شما نگاهی به زندگی سخت و سطح پایین پسری جوان که نظافتچی دانشگاه معروف آمریکا به نام MIT است را میبینید.
کمی جلوتر او شما و خودش را شگفت زده میکند وقتی شروع به نشان دادن تواناهایی های ذاتی ریاضی میکند.
این فیلم منبع ارزشمندی برای روانشناسان آینده است چرا که اهمیت درگیری استاد روانشناسی با یک فرد عادی و حتی دور از ذهن را نشان میدهد.
در اینجا دانشجویان روانشناسی، مشاوره و روانپزشکان میتوانند به اهمیت بسیار رابطهی درمانی، اتحاد درمان و تاثیر همدلی واقعی و حرفهای و تفاوت آن با نصیحت و کار غیر حرفهای ببینند.
در فیلم روانشناسی ویل هانتیگ خوب، تعارض بین جامعهی فاسد اما دوستان خوب و فداکار، گم گشتگی نقش در مقابل افزایش اعتماد به نفس را میتوانید به خوبی ببیند.
3.Identity / هویت
سال ساخت:2003
بازیگران: John Cusack , Ray Liotta
دلیل انتخاب: یک تریلر هیجان انگیز و روانشناسی کمتر دیده شده است که نکتهی جالبتوجه آن کلیشهزدایی از بیماران روانی است.
در فیلم روانشناسی هویت، با طوفانی شدید در نوادا، ده نفر مجبور در استقرار در مکانی دستهجمعی میشوند.
یک روانپزشک در تلاش است تا از بیمار روانپریش و سایکوپت خود به عنوان فرد بیگناه طرفداری کند آن هم زمانی که کسی ناشناس در تلاش است تا تمام ساکنان هتل را بکشد.
4. One Flew Over The Cuckoos Nest / پرواز بر فراز آشیانهی فاخته
سال ساخت: 1975
بازیگران: Jack Nichelson , Louise Fletcher
در آخر لیست فیلم های روانشناسی که دانشجویان و مشاوران باید بینند یکی از قویترین نمونههای روانپزشکی تاریک را آوردهایم.
دکتر کوین کیفر میگوید:
هر روانشناسی باید این فیلم را ببیند تا بفهمد روش ها و متد های امروزی از کجا آمده، محدودیتهای اخلاقی و نظارت بر پژوهش و کارهای درمانی خود و همکارانشان تا چه حد میتواند حائز اهمیت یاشد.
این فیلم روانشناسی ماجرای فردی است که به خاطر زندان نرفتن خود را به دیوانگی میزد و گمان میکند میتواند به راحتی در تیمارستان جان سالم به در ببرد؛
اما بعد تمام زوایای خطرناک درمانهای قدیمی از جمله شوک درمانیهایی که به مرگ میانجامید، رفتار غیرحرفهای کارکنان و … او را به یک جهانبینی انقلابی رساند!
3 فیلم روانشناسی عاشقانه
فیلمهایی که از بیماریهای روانشناسی با ژانر عاشقانه تهیه شده باشند نه بسیار کم اما در عمق داستان فرو رفتهاند و رمانتیسم بیشترین اثر را بر بیننده میگذارد.
با ما همراه باشید تا دیدی تازه به فیلمهای عاشقانه بیندازید:
1.درخشش ابدی یک ذهن پاک / Eternal Sunshine Of The Spotless mind
دلیل انتخاب: این فیلم شگفتانگیز با بازی جیم کری به این سوال میپردازد که :
از بین بردن خاطرات منفی باعث خوشحالی و شادی میشود؟
احتمالا بسیاری از ما که شکست عشقی را جداییهای سخت با سوگ را تجربه کردهایم به این جمله پاسخ مثبت میدهیم همانطور که در فیلم بازیگران در ابتدا همین نقطه نظر را داشتند.
در این داستان دو جوان عاشق پیشه که با بدشانسی مواجه میشوند تصمیم میگیرند حافظه خود را پاک کنند. اما دوباره با یکدیگر مواجه میشوند.
فیلم روانشناسی درخشش ابدی یک ذهن پاک به عشق، خودآگاه و پیچیدگی روانی انسانهای متفاوت میپردازد و منبع خوبی برای کلیشهزدایی است.

2.مزایای گوشهگیر بودن / The Perks Of Being A Wallflower
فیلم دربارهی مشکلات نوجوانان، بحرانهای هویت، اهمیت گروههای حمایتی و دوستی در این دوره است.
شخصیت اصلی از اختلال استرس پس از سانحه با همراهی ( کموربید) افسردگی دست و پنجه نرم میکند تا بالاخره عشق و علاقه و دوستی او را از لاک خود بیرون میکشد.
همچنین فیلم مزایای گوشهگیز بودن، جزو فیلم های روانشناسی آموزنده و قابل توجه برای روانشناسی کودک و نوجوان است.
3.دفترچه امید بخش / Silver Linings Playbook
یکی از پراختلال ترین و دیوانهوار ترین کاپل های فیلم روانشناسی، در دفترچه ی امید بخش است.
ترکیبی که احتمال وقوع آن در واقعیت کم و تایید همچین زوجی نزد هر روانشناس زوجین غیر ممکن است!
اما دنیای فیلم و سریال روانشناسی همان یک درصدی را هم میگوید که یک روانشناس یا روانپزشک ممکن است در طول دورهی کاری با آنها برخورد کند.
فیلم روانشناسی دفترچه امید بخش که یک عاشقانه دربارهی دو فرد با مشکلات روان است به مسیری از رشد و خودسازی میپردازد.
منابع:


بدون دیدگاه