محققان در بررسی بیماریهای قلبی ـ عروقی، سرطانها، اختلالات روانی و حتی دردهای روزمره به این نتیجه رسیدند، طرز مقابله شما با استرسهای روزانه نقش تعیین کننده در چنین موارد وضعیت سلامتی خواهد داشت.
روانشناسی مثبت هر چهقدر هم اسم گولزننده و به ظاهر خوشبینانهای داشته باشد شاید در نهایت تنها راه نجات شما از وضعیت خستهکنندهای که در آن هستید، باشد!
با ما همراه باشید تا با روشهای مقابلهای موثر (coping) روانشناسی مثبت برای استرس روزانه حد و مرزی کشیده و از ارتقا سلامتی بهرهمند شوید.
روانشناسی مثبت چه نقشی در بدن من دارد
زمانی که به بیماریهای جسمی و روانی فکر میکنیم پدیدههای بزرگ، غیر قابل کنترل یا نابود کنندهی روابط کاری و عاطفی را در نظر داریم که روانشناسی مثبت هم کاری از دستش برنخواهد آمد.
بسیاری از ما به جای تمرکز بر شروع مشکل، به علائم و نشانههای بزرگ و ترسناک آن تکیه میکنیم.
اما روانشناسان و دانشمندان علوم اعصاب، استرس روزانه را یکی از اصلیترین و شاید اساسیترین علل شروع کننده و وخیم کننده بیماریها میدانند.
روانشناسی مثبت در واقع راهی برای نادیده گرفتن مشکلات نیست. بلکه با روشی منطقی، سازنده و کارآمد رویارویی با مشکل است.
پس روانشناسی مثبت به ما کمک میکند زمانی که همهچیز استرسآور و مبهم به نظر میرسد به خود، تواناییها و مهارتها، گروههای حمایتی، امکانات محیطی که فراموش کردیم، برگردیم.
اثرات روانشناسی مثبت در مقابله با بیماری
روانشناسی مثبت راهکارهایی آسان برای مدیریت استرس دارد.
استرس در صورت مزمن شدن، بدن و روان را در حالت آماده باش برای بقا قرار میدهد که اگر در طولانی مدت چنین حالتی حفظ شود، سد دفاعی بدن نابود خواهد شد.
با از بین رفتن یا انهدام سد دفاعی مقاومت ما در برابر بیماریهای بهخصوص جسمی کاهش یافته و اثرات آن بر روی روان مشاهده میشود.
مثل کسی که از میگرن، دردهای عضلانی یا سردرد رنج میبرد به مرور با کنارهگیری از اجتماعات و گروههای دوستانه و عاشقانه سمت افسردگی یا اضطراب میرود.
پس روانشناسی مثبت با تحت کنترل قرار دادن استرس به شما کمک میکند ریسک چنین بیماریهای را کاهش دهید:
- بیماری قلب و عروق
- سکته مغزی
- سرطان
- بیماری تنفسی
- عفونتها
- افسردگی
- اضطراب به خصوص فراگیر و اضطراب اجتماعی
از کجا بفهمم منفیبین هستم
اگر شما هم جزو افرادی هستید که نمیدانید بدبین هستید یا خوشبین میتوانید با شناخت چند تفکر عمده که افراد منفیبین دارند آگاهیتان را بالا ببرید.
اما این چه فایدهای به روانشناسی مثبت برای استرس روزانه و زندگی بهتر دارد؟
یکی از علائم استرس و اضطراب خلق منفی و دیدگاهی نه چندان منطقی به وقابع است.
همین مورد باعث پدیدار شدن بسیاری از افکار استرسی درمورد آینده خواهد شد. پس اگر از ابتدا بدانید چه مشکل شناختی دارید راحتتر به کنترل آن خواهید پرداخت.
پس با شناخت شخصیت منفی یا مثبت خود نیمی از مسیر روانشناسی مثبت برای کنترل استرس روزانه را طی کردهاید.
1.سانسور
این به معنای بزرگ کردن نقاط منفی در روزتان است.
مثلا اگر در سرکار همه از شما تعریف کردند و مورد تشویق قرار گرفتهاید اما آخر شب تنها به تکالیف و مسئولیتهای اضافهای که گرفتهاید فکر میکنید در این قسمت منفیبینی گیرافتادهاید.
2.فاجعهسازی
شما به طور خودکار بدترین حالت را پیش بینی میکنید.
اگر قرارتان با دوستان کنسل شد به این فکر میکنید که آنها دوست ندارند تلاش کنند تا شما را ببینند.
3.کمالگرایی
اگر در تلهی بدبینی کمالگرایی گیر افتادید یعنی حد وسطی برای شما وجود ندارد.
این جملات را زیاد با خود میگویید یا میشنوید دیگران راجع به شما میگویند:
- یا من را دوست دارد یا ندارد.
- اگر امروز به من زنگ نزد پس از او خوشم نمیآید.
- امروز به خاطر ریختن قهوه روی لباسم بدترین روزم است.
- او تا کنون بهترین آدم زندگیم بوده اما از امشب به بعد دشمن من است.
- مهم نیست چهقدر کارهای خوب انجام داده باشم امروز سر کار واقعا شرمنده شدم و این تنها چیزی هست که میتوانم راجع بهش فکر کنم.
شما نمیتوانید چیزی بین حالت عالی و پرفکت را قبول کنید. اگر کمتر از حالت ذهنی ایدهآل تان که بسیار هم سخت یا غیر ممکن به دست میآید اتفاقی بیوفتد شما آن را بدتر پردازش میکنید.
4.سرزنش
اتفاقات عمدتا بد را تقصیر دیگران میاندازید. میترسید با اشتباهات مواجه شوید و گاها اصلا سهم خودتان از نقص در چیزی را نمیبینید.
این میتواند به دلیل فرزند پروری سهل گیرانه یا سختگیرانه در دوران کودکیتان باشد که به شما این تصور را میدهد که بینقص هستید یا نباید اشتباهی انجام دهید.
اگر هر یک از تلههای بدبینی در شما وجود دارد نمیتوانید از تکنیک های روانشناسی مثبت استفاده کنید زیرا پیشفرض شما بر بدگمانی و ناپایداری اوضاع خوب استوار شده.
اگر این افکار هر روزه و با شدت زیاد باعث مختل شدن کارهای روزانه یا روابطتان شده پیشنهاد میکنیم به روانشناس خوب یا مراکز مشاوره زنگ بزنید.
7 راهکار روانشناسی مثبت برای کنترل استرس روزانه
باید بدانید اگر منفیگرا هستید با بسیاری از انسانهای دیگر مشترک هستید. درواقع بیشتر آنها.
اما حالا که به چنین اگاهی رسیدید و زندگی سالمتر میخواهید از مثبت نگری، سلامت روان بالاتر و زندگی باکیفیتتر بهره بجویید باید بدانید تمرینهایی برای تمام افراد وجود دارد که روی استرس روزانهشان تاثیر و با تغییر طرز تفکر حالشان را بهتر میکند.
- سبک زندگی هشیارانه انتخاب کنید؛ این را بدانید که غذایی که وارد بدنتان میشود همان سوخت تمام روز است. اگر خسته و کسل باشید همهچیز را منفی تر میبیند.
- جملاتی که در طول روز به خود میگویید را آگاهانه پردازش کنید. چهچیزی باعث شد حالتان از یک قهوه دیر گرفتن یا کنسل شدن قرار بد شود. آیا به خاطر سرزنش، عزت نفس پایین یا نشخوار فکری نبود؟
- تحرکی که دارید (حتی در جد رقصیدن و تکان دادن خودتان): این میتواند یکی دیگر از راههایی باشد که بدن با ترشح هورمونهای شادی آور به بینش بهتر شما کم کند. پس حتی اگر حوصله ندارید خود را موظف به برنامهی تحرکی روزانه بدانید.
- گروههای دوستانه و خانوادگی که انتخاب میکنید: نه تنها به بینش و طرز فکر شما تاثیر میگذارد بلکه احساس آرامش و رضایتخاطر از زندگی خودتان بستگی به حرفها و نگاههای دیگران خواهد داشت.
- پارتنر، دوست پسر یا شخصی که با او بیشترین ارتباط عاطفی دارید بیشتر اوقات در ذهنتان است پس کسی را انخاب کنید که دستهکم در کتاب عشق ویرانگر یافت نشود!
- علایق تازه و نو انتخاب کنید. اگر فعالیتی ندارید که به شما احساس اشتیاق و شور بدهید دنبال آن بگردید. حتی دایرهی اطرافیان که در این فرایند به دست میآورید برایتان بسیار خوب خواهد بود چرا که نزدیکی زیادی از نظر فکری دارید.
- فواید گروهدرمانی، درمان فردی، زوج درمانی یا خانواده درمانی را از دست ندهید. در گروه درمانی ها میتوانید راهکارهای انسانهای دیگر را بشنوید و در خانواده و زوج درمانی به ترمیم آسیبهای ارتباطی گذشته و آینده بپردازید.
راهکارهایی برای مثبت اندیشی
روانشناسی مثبت برای مدیریت استرس یکی از بهترین درمان ها به حساب میآید اما چهطور؟
شاید فکر کنید چنین مثبتنگری در واقعیت زندگی عمیق و ریشهای نیست.
با این وجود استرسهای روزمره که بسیاری به آن بیتوجهی میکنند، بعد ها به مشکلات عمیق تبدیل میشود.
اختلالات خواب شبانه، افسردگی و اضطراب، بیماریهای قلبی عروقی و صرع از جمله این موارد هستند که با روانشناسی مثبت بسیار خوب مدیریت میشوند.
راهکار هایی که روانشناسی مثبت برای تصفیه افکار و دیدگاهتان میدهد چنین است:
- ابتدا به لحظاتی که بیشتر از همیشه منفی میشوید فکر کنید
- آنها را شناسایی و دقیقا آنچه اتفاق میافتد، افکار خود و پاسخ بیرونی را یادداشت کنید
- به جملات و دیدگاه منفیتان توجه، آن را درک و سپس با حقایقی که در باقی مواقع مخالف آن بوده به نرمی پاسخ دهید
- مهربان باشید؛ از یاد نبرید خودتان یک موجود یکپارچه هستید پس به دنبال سانسور بخشهایی از خودتان نباشید و پذیرا اقدام کنید
- از مکانیزم شوخی استفاده کنید. گاه باید از لحظاتی که شما را تحت فشار میگذارند برای ثانیهای سکانس خندهدار بسازید. خنده میتواند موجهای فشاری که بر عضلات شما گره خورده را رها کند
- گروه درمانی استرس را امتحان کنید. اگر بدانید دیگران هم در مواقع استرس دست به چه کارهایی میزنند خود را تنها یا بیعرضه پیدا نمیکنید.
گروه درمانی به شما کمک میکند تا روشهای دیگران برای مقابلههای موثر را بشنوید و خودتان را درک کنید.
نتیجه گیری: روانشناسی مثبت برای استرس کارآمد است یا خیر
استرس شروع بسیاری از بیماریهای جسمانی و روانشناختی است.
یکی از بهترین درمانهایی که روانشناسان برای استرس کشف کردهاند در تکنیکهای روانشناسی مثبت است.
روانشناسی مثبت بر این موارد متمرکز شده:
- خود را از یاد نبرید؛ اگر در موقعیت سختی هستید چهطور واقعیت ها و نه ناامیدیها را ببینید
- افرادی که دور و بر شما هستند مستقیما بر طرز نگرش، موفقیتها و شکستهایتان تاثیر میگذارند پس آگاهانه و مجدد انتخاب کنید
- یکی از روانشناسان معروف ایران میگوید دوست هایتان را از گروهدرمانی ها پیدا کنید که شبیه شما دنبال ارتقا فردی هستند
- از همه مهم تر آنچه به خودتان میگوید بخش بزرگی از خوشحالی و ناراحتی، خوشبینی یا بدبینی را در بر دارد
- یکی از راههای روانشناسی مثبت تمرکز بر جملات مثبت، واقعبینانه و به دور از بزرگنمایی است
منابع:
بدون دیدگاه